Życie z wirusem WZW C

DLA PACJENTA

Wpływ na styl życia

Wirusowe zapalenie wątroby typu C może wywołać istotne zmiany w stylu życia osób zakażonych oraz ich bliskich. Zwykłe czynności, wykonywane dotąd bezrefleksyjnie mogą zwiększać u pacjentów świadomość zagrożenia, jaką niesie ze sobą choroba. Warto zastanowić się, które z obszarów życia są szczególnie ważne dla pacjentów w ich procesie dostosowywania się do nowych realiów, jakie powstały na skutek wykrycia wirusowego zapalenia wątroby typu C.

Ochrona innych

Chroń innych!

Chodzi przede wszystkim o to, aby w momencie rozpoznania zakażenia wirusem HCV, pacjent podjął odpowiednie środki, aby nie dopuszczać do kontaktu z krwią innych osób, co zwiększałoby prawdopodobieństwo ich zakażenia.

Wirus zapalenia wątroby typu C jest przenoszony przez zakażoną krew. Jednakże w większości przypadków bezpośredni kontakt z tą krwią nie prowadzi do zakażenia. Dzieje się tak ze względu na właściwości ludzkiej skóry, która działa jako pierwsza linia obrony i nie dopuszcza do dostania się wirusa do krwiobiegu. Ryzyko zakażenia zwiększa się natomiast w przypadku, gdy ciągłość skóry została naruszona. Zdarzają się małe zranienia, których czasami nie widać, a mogą one stanowić wrota infekcji. Dlatego osoby zakażone wirusem HCV powinny, na wszelki wypadek, nie dopuszczać do kontaktu z krwią innych osób. Można to osiągnąć przestrzegając prostych podstawowych zasad:

• opatrzenie wszystkich otwartych ran
• poinformowanie zagrożonych zakażeniem osób, aby mogły podjąć środki ostrożności
(na przykład pielęgniarki pobierające próbki krwi)
• niedzielenie się rzeczami osobistymi, które potencjalnie umożliwiają kontakt krew – krew i tkanki, takimi jak: szczoteczki do zębów, maszynki do golenia, nożyczki do paznokci itp.
• niedzielenie się igłami lub strzykawkami

Troszczenie się o siebie

Rozpoznanie wirusowego zapalenia wątroby typu C może być dla pacjenta stresujące i trudne emocjonalnie. Szok, gniew, niepokój i rozpacz to emocje, które często pojawiają się w sytuacji choroby.

Troszcz się o siebie! W celu rozładowania napięcia niezwykle pomocne mogą okazać się grupy wsparcia pacjentów działające w różnych regionach Polski, które oferują wsparcie psychologiczne i emocjonalnie.

Troszcząc się o siebie, pacjent powinien przestrzegać zdrowej diety i abstynencji alkoholowej. W taki sposób może poprawić swoje samopoczucie oraz pomóc organizmowi w walce z wirusem zapalenia wątroby typu C. Natomiast picie alkoholu może prowadzić do nasilenia uszkodzenia wątroby
i zwiększyć poziom wirusa w organizmie.

Praca

Sytuacja choroby często zmusza pacjenta do nieobecności w pracy. Wynika to między innymi
z konieczności odbywania regularnych wizyt u lekarza w celu wykonania badań. Poza tym, dla części pacjentów z WZW C obciążenie pracą w czasie leczenia może okazać się zbyt duże i dlatego wymaga chwilowej rezygnacji z aktywności zawodowych. Wówczas warto skontaktować się z miejscową grupą wsparcia pacjentów i dowiedzieć się, jak w tej sytuacji radzą sobie inni chorzy.

Rodzina i przyjaciele

Rodzina i najbliżsi pacjenta mogą również emocjonalnie zareagować na wiadomość o chorobie. Szok i przerażenie, które są często ich udziałem, mogą wynikać z niedostatecznej wiedzy na temat choroby. Dlatego warto zachęcić najbliższych do wspólnej wizyty u lekarza, gdzie uzyskają więcej informacji na temat WZW C i przebiegu choroby. Można również porozmawiać ze swoim lekarzem, jakiej pomocy może oczekiwać od nich pacjent i zapytać o lokalne grupy wsparcia, które oferują wsparcie psychologiczne i emocjonalne.

Czy WZW C można zakazić się poprzez stosunek płciowy?

Ryzyko zakażenia jest w tym przypadku znikome – może być większe wtedy, gdy kobieta ma menstruację, albo jeden z partnerów ma uszkodzenia nabłonka w obrębie narządów płciowych. We wszystkich przypadkach, gdy osoby z zapaleniem wątroby typu C mają więcej niż jednego partnera, powinny zawsze praktykować bezpieczny sex (używanie prezerwatyw). W stałych związkach heteroseksualnych z jednym partnerem, nie trzeba zmieniać aktualnej praktyki seksualnej.

Podróże

Nie ma żadnej przyczyny, aby rezygnować z podróżowania z powodu WZW C. Jeśli jednak pacjent jest w trakcie leczenia, zaleca się, aby wspólnie z lekarzem omówił możliwości pomocy medycznej w miejscu, do którego się udaje. W tym celu warto zadbać o odpowiednie ubezpieczenie podróży, które egzekwują miejscowe ośrodki medyczne. Więcej informacji na temat bezpiecznego podróżowania udzielają najczęściej lokalne stowarzyszenia pomocy chorym.

http://www.hepctrust.org.uk/Living+with+Hepatitis+C/travel/other-information.htm

Czy mówić innym?

Pacjent nie jest zobowiązany do informowania o swojej chorobie osób trzecich. To, czy będzie chciał o niej mówić, zależy tylko od niego. Niemniej jednak powinien pamiętać, że w pewnych sytuacjach powiadomienie o tym, iż jest zakażony WZW C może okazać się wręcz konieczne.

Z pewnością, o fakcie zakażenia wirusowym zapaleniem wątroby typu C, pacjent powinien poinformować lekarza. Od tego zależy powodzenie jakiekolwiek innego leczenia zalecanego pacjentowi. Wiele leków może uszkadzać wątrobę i wpływać niekorzystnie na stan zdrowia pacjenta, podobnie jak preparaty ziołowe, które nie zostały sprawdzone w praktyce klinicznej. Dlatego zaleca się przedyskutowanie z lekarzem możliwości ich stosowania.

O fakcie zakażenia należy powiadomić również osoby, które mogły mieć kontakt z krwią pacjenta, do których należą: stomatolodzy, pielęgniarki pobierające próbki krwi lub wykonujące zastrzyki, osoby wykonujące akupunkturę czy tatuaże. Dzięki temu osoby te będą mogły zdecydować o wykonaniu badania na obecność WZW C oraz podjąć środki ostrożności, aby zapobiec przeniesieniu wirusa na innych. Pacjent może zasięgnąć porady lekarza w celu wskazania osób, które w pierwszej kolejności należy powiadomić o możliwości zakażenia.

Niezależnie od tego, czy pacjent zdecyduje się na poinformowanie rodziny o swojej chorobie, powinien zachować szczególną ostrożność, by nie narażać jej na kontakt z zakażoną krwią i tym samym minimalizować ryzyko zarażenia wirusem.

Konieczność informowania pracodawcy o chorobie może zostać określona w umowie lub regulaminie obowiązującym w konkretnym miejscu pracy. Jeśli pacjent pracuje w środowisku gdzie istnieje zwiększone prawdopodobieństwo kontaktu kolegów z krwią pacjenta (na przykład, jeżeli używa się ciężkiego sprzętu i istnieje ryzyko zranienia się), konieczne będzie podjęcie dodatkowych środków bezpieczeństwa.

Najczęściej w przypadku podpisywania nowej polisy ubezpieczeniowej pacjent będzie zobowiązany do poinformowania towarzystwa ubezpieczeniowego o zakażeniu WZW C, choć informacja ta nie musi być wymagana w przypadku posiadanej już polisy.

 Ciąża

Przyjmuje się, że prawdopodobieństwo przeniesienia wirusa na dziecko w czasie ciąży wynosi około 5%. Ryzyko zwiększa się jednak przy jednoczesnym zakażeniu matki wirusem HIV. Do zakażenia dziecka wirusowym zapaleniem wątroby typu C dochodzi prawdopodobnie podczas porodu. Należy zaznaczyć, że kobiety zakażone WZW C, które są w ciąży lub planują w niedalekiej przyszłości dziecko, nie mogą przyjmować rybawiryny ze względu na jej szkodliwość dla płodu. W takim przypadku nie zaleca się leczenia przeciwwirusowego, które z kolei można rozważyć już po porodzie. Nie ma dowodów na to, że WZW C przenosi się poprzez karmienie piersią, tak więc niemowle może być karmione naturalnie przez matkę zakazona HCV. Unikać karmienia piersią należy wówczas, gdy skóra brodawki sutkowej matki jest uszkodzona.

W przypadku kobiet zakażonych wirusem HCV picie alkoholu w ciąży może dodatkowo zwiększać wiremię i przyśpieszać uszkodzenie wątroby powodowane przez wirusowe zapalenie wątroby typu C

Źródło: 1Newell ML, Pembrey L. Mother-to-child transmission of hepatitis C virus infection. Drugs Today (Barc) 2002; 38(5): 321-337.

DLA BLISKICH PACJENTA

Opieka i wsparcie

Jeżeli jesteś przyjacielem albo opiekunem osoby zakażonej wirusowym zapaleniem wątroby typu C, poniższe informacje mogą być przydatne w udzielaniu jej pomocy.

Życie z przewlekłą chorobą może być przerażającym doświadczeniem, z którym trudno się pogodzić. Dlatego osoby, u których zdiagnozowano WZW C często potrzebują pomocy, aby poradzić sobie z wpływem choroby na ich życie i pokonać wyzwania emocjonalne, które przed nimi stają.

Zrozum wyzwania stawiane przez WZW C!

Niektórzy ludzie z wirusowym zapaleniem wątroby typu C mają objawy towarzyszące zakażeniu, które fizycznie wpływają na ich codzienne życie. Chociaż WZW C jest chorobą w wysokim odsetku uleczalną, terapia może trwać długi czas i wywoływać kłopotliwe działania niepożądane. Z tego powodu pacjent jest często zmuszony do zmiany dotychczasowego trybu życia i potrzebuje wsparcia i motywacji ze strony bliskich mu osób do ukończenia kuracji.

Życie z WZW C

Jeżeli mieszkasz z chorym na wirusowe zapalenie wątroby typu C, zachowaj proste środki ostrożności, aby uchronić się od zakażania. Pamiętaj jednak, że WZW C nie możesz zakazić się przez kaszel, kichanie, zwykły kontakt, wspólne spożywanie pokarmów czy napojów. Nie zakazisz się także poprzez obejmowanie się i całowanie oraz utrzymywanie bezpiecznych kontaktów seksualnych. Wirus przenosi się jedynie poprzez kontakt z zakażoną krwią poprzez uszkodzoną skórę (np. skaleczenia, zabiegi kosmetyczne, drobne zabiegi medyczne i zabiegi operacyjne). Dlatego nie dziel się z innymi przedmiotami codziennego użytku, które mogą powodować krwawienia, takimi jak: maszynka do golenia, szczoteczka do zębów czy narzędzia do manicure.

Zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu C w obrębie rodzin są rzadkie. Jeśli jednak mieszkasz/mieszkałeś z kimś, u kogo zdiagnozowano wirusowe zapalenie wątroby typu C warto, abyś wykonał badanie na obecność WZW C.

Radzenie sobie z WZW C

W momencie, gdy dowiadujesz się, że bliska Ci osoba została zakażona wirusowym zapaleniem wątroby typu C, możesz doświadczać różnych emocji, takich jak smutek, obawa czy współczucie. Te uczucia są zrozumiałe z powodu ilości nadchodzących nowych informacji i lęku przed nieznanym. Możesz radzić sobie z tymi uczuciami, dowiadując się więcej na temat WZW C i rozmawiając
z innymi ludźmi, którzy znają osoby z zapaleniem wątroby typu C albo sami chorują. Grupy wsparcia pacjentów często mają odpowiednie doświadczenie w dyskutowaniu zarówno o problemach w sferze emocjonalnej jaki i wszelkich innych kłopotach osób z WZW C oraz możliwych sposobach pokonywania przeciwności .

Emocje towarzyszące wirusowemu zapaleniu wątroby typu C przechodzą przez wiele faz, podczas których pacjenci mogą doświadczać wyjątkowo skrajnych odczuć. W tym czasie zarówno osoba zakażona, jak i bliskie jej osoby mogą potrzebować wsparcia emocjonalnego. W tej sytuacji przydaje się wiedza na temat tego jak sobie radzić, gdzie szukać pomocy. Tutaj również niezwykle pomocne okazują się lokalne grupy wsparcia i lokalne stowarzyszenia pacjentów.