Dołącz do Pana Wątroby

Diagnostyka HVC

W celu wykrycia zakażenia należy przeprowadzić test krwi na obecność przeciwciał anty-HCV. To badanie jest szybkie i proste do wykonania. Można je również wykonać prywatnie. Koszt badania waha się od 30 do 40 zł. Dodatni wynik testu nie zawsze świadczy o tym, że dana osoba jest aktualnie zakażona, a jedynie o tym, że organizm miał kontakt z wirusem. Szacuje się, że w Polsce około 700 tyś. osób miało styczność z HCV.

Wykres HCV

Schemat badania anty-HCV, źródło: http://www.hcv.pzh.gov.pl/Page/o-hcv

Przeciwciała to białka układu odpornościowego, które ciało człowieka wytwarza jako część obrony przed zakażeniem. Mają one niszczyć „obce” cząsteczki, takie jak wirus HCV. Przeciwciała, specyficzne dla HCV są wytwarzane tylko i wyłącznie, gdy wirus jest obecny we krwi. Jeżeli przeciwciała zostaną znalezione we krwi pacjenta, oznacza to, że miał on kontakt z wirusem.

W celu potwierdzenia aktywnej infekcji należy wykonać dodatkowe badanie, które dokładnie mierzy rzeczywistą ilość materiału genetycznego, RNA-HCV. Badanie to, zwykle wykonuje się za pomocą techniki zwanej reakcją łańcuchową polimerazy (PCR) lub jej odmian. Badanie to jest nazywane badaniem PCR.

Osoby z grup ryzyka, którym zaleca się wykonywanie badania anty-HCV  to między innymi:

– Osoby, które wstrzykiwały sobie narkotyki ostatnio lub w przeszłości, włącznie z tymi, którzy wykonali   tylko jeden zastrzyk w życiu i nie uważają się za narkomanów
– Osoby zakażone wirusem HIV
– Osoby z hemofilią, otrzymujące czynniki krzepnięcia z koncentratów przed 1987
– Osoby, które w przeszłości były poddawane hemodializie
– Osoby z nieprawidłowymi poziomami transaminaz z niezdiagnozowanych dotychczas powodów
– Osoby, które w przeszłości miały wykonywane przetoczenia krwi lub przeszczepy organów między innymi:
– Osoby, którym powiedziano, że miały wykonywaną transfuzję krwi, a dawca później okazał się być zakażonym  HCV
– Osoby, które otrzymały transfuzję krwi lub produkty krwiopochodne przed rokiem 1992
– Osoby, które miały przeszczep narządu przed rokiem 1992
– Dzieci matek zakażonych wirusem HCV
– Pracownicy służby zdrowia, w tym pogotowia ratunkowego oraz służb bezpieczeństwa publicznego, którzy są wyjątkowo narażeni na przypadkowe zakłucie się igłą lub kontakt przez śluzówkę z zakażoną HCV krwią
– Aktualni partnerzy seksualni osób zakażonych HCV

Oprócz potwierdzenia obecności przeciwciał i materiału genetycznego RNA wirusa, lekarz prowadzący może także zlecić badanie transaminaz we krwi. Transaminazy (AlAT, AspAT) są enzymami uwalnianymi z komórek wątrobowych, gdy nastąpi stan zapalny wątroby na różnym tle. Wysokie poziomy transaminaz sugerują zapalenie wątroby. Należy mieć jednak na uwadze fakt, że zwiększenie poziomu transaminaz nie koreluje bezpośrednio ze stopniem uszkodzenia wątroby.

W celu dokładnego określenia stopnia uszkodzenia wątroby wykonuje się biopsję. Nie jest to zawsze konieczne, jednak decyzja lekarza zależna jest od wielu czynników, jak np. genotypu wirusa. Biopsje wątroby są wykonywane w znieczuleniu miejscowym i zazwyczaj nie jest wymagana hospitalizacja. Podczas zabiegu fragment tkanki wątroby jest pobierany przy pomocy igły i następnie badany pod mikroskopem. Wyniki podaje się w kilkustopniowej skali w zależności od nasilenia stanu zapalnego i bliznowacenia narządu. Biopsje są również użyteczne do monitorowania w czasie stopnia uszkodzenia wątroby i mogą być w pewnych okolicznościach zalecane do wykonania co 3 do 5 lat. Istnieją również inne metody, coraz częściej stosowane, które również mogą pomóc w ocenie stopnia uszkodzenia wątroby. Są to metody nieinwazyjne, takie jak oznaczanie markerów włóknienia lub elastografia (nieinwazyjna metoda badania urządzeniem o nazwie fibroskan) – metoda polegająca na pomiarze elastyczności tkanki wątroby przy pomocy ultradźwięków.

Wymienione powyżej metody badań: na obecność przeciwciał, RNA oraz biopsji, nie tylko pozwalają lekarzowi oszacować stopień uszkodzenia wątroby pacjenta, ale także stanowią podstawę do ustalenia postępowania medycznego na przyszłość.

Należy pamiętać, że w przypadku podejrzenia zakażenia wirusem HCV unikanie przeprowadzenia badań uniemożliwia dostęp do odpowiedniej terapii, która może zatrzymać lub spowolnić potencjalne uszkodzenie wątroby. Ponadto, takim postępowaniem naraża się swoją rodzinę, przyjaciół, znajomych, a także pozostałe otoczenie na ryzyko zakażenia.

 

 

Źródło:
www.hcv.pzh.gov.pl/Page/o-hcv
http://www.pzh.gov.pl/przeglad_epimed/60-4/604_15.pdf
http://www.hcvtoniewyrok.com
„Diagnostyka chorób wątroby” – pod redakcją Krzysztofa Simona